คำขวัญประจำอำเภอ
"ภูลังกา ไร่ยา สวนนก น้ำตก สวนยาง เส้นทางสุดแดน"
ประวัติความเป็นมา
ปี 2524 สภาตำบลโพธิ์หมากแข้งได้ร่วมกับสภาตำบลดงบังและสภาตำบลบ้านต้องอำเภอเซกา โดยความเห็นชอบของที่ประชุมหัวหน้าส่วนราชการประจำอำเภอขอจัดตั้งกิ่งอำเภอที่บ้านโนนสว่าง หรือบ้านดอนกลาง ตำบลโพธิ์หมากแข้ง โดยใช้ชื่อว่า "กิ่งอำเภอบึงโขงหลง" ตามชื่อ “บึงโขงหลง” ซึ่งเป็นบึงขนาดใหญ่ ที่มีความผูกพันกับวิถีชีวิตของราษฎรตำบลโพธิ์หมากแข้งและตำบลใกล้เคียง
มาเป็นเวลานานและอยู่ในบริเวณที่ตั้งกิ่งอำเภอ แต่จังหวัดหนองคายได้ส่งเรื่องกลับให้อำเภอเซกา
ในขณะนั้นพิจารณาใหม่
ปี 2526 สภาตำบลบึงโขงหลง ได้ร่วมกับสภาตำบลโพธิ์หมากแข้งและสภาตำบลดงบัง อำเภอเซกา ขอจัดตั้ง “กิ่งอำเภอบึงโขงหลง” อีกครั้งหนึ่ง ณ ที่ตั้งอำเภอบึงโขงหลงในปัจจุบัน
เดือนตุลาคม 2528 กระทรวงมหาดไทยอนุมัติตั้ง “กิ่งอำเภอบึงโขงหลง” วันที่ 3 มกราคม 2529 กระทรวงมหาดไทยประกาศตั้ง “ กิ่งอำเภอบึงโขงหลง ” โดยมีผลบังคับตั้งแต่วันที่ 7 มกราคม 2529 (ตามประกาศกระทรวงมหาดไทย ลงวันที่ 3 มกราคม 2529 เรื่องแบ่งเขต การปกครองท้องที่อำเภอเซกา ตั้งเป็นกิ่งอำเภอบึงโขงหลง) วันที่ 4 พฤศจิกายน 2536 มีพระราชกฤษฎีการยกฐานะเป็น
"อำเภอบึงโขงหลง” (ตามประกาศในราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ 110 ตอน 179 ลงวันที่ 3 พฤศจิกายน 2536 ซึ่งมีผลถัดจากวันประกาศ)
รหัสไปรษณีย์ 43220
ข้อมูลสถิติ
พื้นที่ 398.152 ตร.กม.
ประชากร 35,142 คน (พ.ศ. 2550)
ความหนาแน่น 88 คน/ตร.กม.
ที่ตั้งและอาณาเขต
ที่ตั้งที่ว่าการอำเภอบึงโขงหลง ตำบลบึงโขงหลง อำเภอบึงโขงหลง จังหวัดหนองคาย 43220
หมายเลขโทรศัพท์ 0 4241 6167
หมายเลขโทรสาร 0 4241 6167
อำเภอบึงโขงหลงตั้งอยู่ทางทิศตะวันออกสุดของจังหวัด มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังนี้
ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอบุ่งคล้า
ทิศตะวันออก ติดต่อกับแขวงบอลิคำไซ (สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว)
ทิศใต้ ติดต่อกับอำเภอบ้านแพงและอำเภอนาทม (จังหวัดนครพนม)
ทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอเซกา
การปกครองส่วนภูมิภาค
อำเภอบึงโขงหลง แบ่งเขตการปกครองย่อยออกเป็น 4 ตำบล 51 หมู่บ้าน ได้แก่
1. บึงโขงหลง (Bueng Khong Long) 17 หมู่บ้าน
2. โพธิ์หมากแข้ง (Pho Mak Khaeng) 13 หมู่บ้าน
3. ดงบัง (Dong Bang) 10 หมู่บ้าน
4. ท่าดอกคำ (Tha Dok Kham) 11 หมู่บ้าน
การปกครองส่วนท้องถิ่น
ท้องที่อำเภอบึงโขงหลงประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 5 แห่ง ได้แก่
เทศบาลตำบลบึงโขงหลง ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลบึงโขงหลงและตำบลโพธิ์หมากแข้ง
องค์การบริหารส่วนตำบลบึงโขงหลง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบึงโขงหลง (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลบึงโขงหลง)
องค์การบริหารส่วนตำบลโพธิ์หมากแข้ง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลโพธิ์หมากแข้ง (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลบึงโขงหลง)
องค์การบริหารส่วนตำบลดงบัง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลดงบังทั้งตำบล
องค์การบริหารส่วนตำบลท่าดอกคำ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลท่าดอกคำทั้งตำบล
เว็บไซต์ http://www.dobkl.com/
บึงโขงหลง
บึงโขงหลงเป็นแหล่งน้ำจืดปิดรูปเขาวัวแคบๆ เกิดขึ้นจากคลองและลำธารหลายสายไหลมารวมกัน บึงมีความยาวประมาณ 13 กิโลเมตร มีความลึกเฉลี่ย 50-100 เซนติเมตร โดยจุดที่ลึกที่สุดมีความลึก 6 เมตร ถือว่าเป็นส่วนหนึ่งของที่ราบแม่น้ำสงคราม ซึ่งเป็นบริเวณที่น้ำไหลออกจากบึงก่อนไหลลงสู่แม่น้ำโขง ในบึงมีเกาะแก่งอยู่มากมาย เช่น ดอนแก้ว ดอนโพธิ์ ดอนน่อง ดอนสวรรค์ บนเกาะแก่งเหล่านี้เป็นป่าดิบแล้งที่อุดมสมบูรณ์ ริมบึงมีเขื่อนเพื่อป้องกันตลิ่งพัง และมีประตูน้ำอยู่ที่ปลายสุดทางทิศใต้ของบึง พื้นที่โดยรอบส่วนใหญ่เป็นที่ราบ แต่มีเนินสลับขึ้นลงอยู่บ้าง มีชุมชนเมืองตั้งอยู่ด้านปลายสุดทางทิศใต้ของบึง และพื้นที่รอบบึงส่วนใหญ่ถูกใช้เพื่อทำนาข้าว
พื้นที่รอบๆบึงมีพืชขึ้นอยู่หลายชนิด เช่น ยาง ตะแบกแดง ประดู่ป่า ตะเคียนทอง ส่วนบนเกาะแก่งในบึงจะพบหว้า ไทร มะเดื่อ และตะแบกนา ป่าดิบแล้งบนดอนสวรรค์ประกอบไปด้วยไม้ยืนต้นอย่างตะแบก กระบก แสมขาว พญาสัตบรรณ กันเกรา กระบาก กกสามเหลี่ยม
ริมฝั่งบึงบริเวณที่เป็นป่าและทุ่งหญ้าจะเป็นแหล่งวางไข่ของนกหลายชนิด ในบริเวณบึงพบนกอย่างน้อย 29 ชนิด โดยเป็นจำพวกนกเป็ดน้ำและนกชายน้ำ 27 ชนิด จากนกทุกชนิดที่พบ จะมีอยู่ 3 ชนิดที่เป็นนกประจำถิ่น ที่เหลืออีก 26 ชนิดเป็นนกอพยพ โดยมีนกที่อยู่ในภาวะถูกคุกคามระดับนานาชาติ คือ เป็ดดำหัวดำ ส่วนนกที่มีความสำคัญระดับชาตินั้น มีนกที่อยู่ในภาวะใกล้สูญพันธุ์ไปจากประเทศไทย คือ นกกระสาแดง นกที่อยู่ในภาวะถูกคุกคามระดับชาติ คือ เป็ดดำหัวสีน้ำตาล และนกที่อยู่ในภาวะเสี่ยงต่อการถูกคุกคาม คือ เป็ดคับแค และนกกระแตหัวเทา ส่วนนกอื่นๆที่อาศัยและหากินอยู่บริเวณบึง เช่น เป็ดแดง นกยางโทนน้อย นกยางเปีย นกอีแจว เป็ดลาย
ในบึงมีปลาที่ได้รับการบันทึกแล้ว 25 ชนิด โดยมีปลาที่อยู่ในภาวะถูกคุกคาม คือ ปลาดุกด้าน ในจำนวนนี้มี 8 ชนิดที่เป็นปลาในตระกูล Cyprinidae และมี 3 ชนิดที่เป็นปลาในตระกูล Anabantidae ส่วนปลาเศรษฐกิจในบึงมีอยู่ 8 ชนิด ได้แก่ ปลากระสูบจุด ปลาตะโกก ปลาสร้อยขาว ปลาสร้อยนกเขา ปลาแขยง ปลากดเหลือง ปลานิล และปลาช่อน
บริเวณริมบึงจะปกคลุมไปด้วยดงของแห้วทรงกระเทียม กกสามเหลี่ยม และผักไผ่น้ำ กลางผิวน้ำของบึงจะพบบัวสายและบัวหลวง ส่วนใต้น้ำจะพบสาหร่ายหางกระรอก สันตะวาใบพาย และผักบุ้ง และพืชน้ำที่ขึ้นรอบๆเกาะแก่งจะเป็นแพงพวยน้ำและบอนบึงโขงหลงได้ขึ้นทะเบียนเป็นพื้นที่ชุ่มน้ำระดับนานาชาติอันดับที่ 1,098 ของโลก (Wetland of International Importance) ประกาศขึ้นทะเบียนปี พ.ศ. 2544 (วันที่ 5 กรกฎาคม 2544)
อุทยานแห่งชาติภูลังกาครอบคลุมพื้นที่อำเภอบ้านแพง จังหวัดนครพนม และอำเภอบึงโขงหลง จังหวัดหนองคาย มีเนื้อที่ประมาณ 31,250 ไร่ หรือประมาณ 50 ตารางกิโลเมตร ลักษณะเป็นภูเขาทับซ้อนกัน 3 ลูก สลับด้วยเทือกเขาขนาดเล็กสลับซับซ้อนทอดยาวตามแนวลำน้ำโขง สภาพโดยทั่วไปเป็นป่าดงดิบ ป่าเบญจพรรณและป่าแดงที่สมบูรณ์มีสัตว์ป่าชุกชุม เป็นต้นกำเนิดของน้ำตก และลำธารใหญ่น้อยหลายสายพื้นที่อุทยานแห่งชาติภูลังกาปกคลุมด้วยป่าดิบแล้ง ป่าเบญจพรรณ และป่าเต็งรัง ดอกไม้ป่าที่มีอยู่โดยทั่วไป โดยเฉพาะกล้วยไม้ป่า รองเท้าแตะนารี เท่าที่พบในปัจจุบันส่วนมากจะเป็นกล้วยไม้ตระกูลหวายและแดงอุบล นอกจากนั้นภูลังกายังเป็นแหล่งสมุนไพรต่างๆ และว่านนานาชนิด
ภูลังกาในปัจจุบันเท่าที่พบและได้ข้อมูลจากชาวบ้าน ปรากฏว่ายังมีสัตว์ป่าประเภทสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม เช่น หมูป่า ลิง อีเห็น เก้ง อยู่เป็นจำนวนมาก พร้อมทั้ง กระรอก กระแต บ่าง และนอกจากนี้ยังมีสัตว์ปีกจำพวกนกต่างๆ หลายชนิด ที่เด่นๆ อีกจำพวกหนึ่งคือ สัตว์เลื้อยคลาน ได้แก่ กระท่าง และงู อีกหลายๆ ชนิด
สิ่งที่น่าสนใจภายในอุทยานฯ
น้ำตกตาดขาม เป็นน้ำตกที่ไหลเป็นชั้น ๆ จำนวน 4 ชั้น เฉพาะชั้นสุดท้ายจะมีแอ่งน้ำขังตลอดปี สภาพโดยรอบร่มรื่น และมีลานหินเล็ก ๆ เหมาะสำหรับพักผ่อน
น้ำตกตาดโพธิ์ กำเนิดจากเทือกเขาภูลังกา อยู่ใกล้กับน้ำตกตาดขาม ห่างกันประมาณ 4 กิโลเมตร การเดินทางใช้ทางหลวงหมายเลข 212 จากนครพนมแล้วเลี้ยวซ้ายบริเวณกิโลเมตรที่ 214 เข้าไปประมาณ 3 กิโลเมตร น้ำตกมีลักษณะสวยงามไม่น้อยกว่าน้ำตกตาดขาม เป็นน้ำตกที่ไหลเป็นชั้นจำนวน 4 ชั้น แต่ละชั้นสูงไม่น้อยกว่า 10 เมตร ชั้นที่ 2 สูงถึง 30 เมตร
น้ำตกกินรี เป็นน้ำตกที่สวยงามแห่งหนึ่ง มีลานหินกว้างรองรับน้ำตกและป็นที่นั่งพักผ่อน น้ำตกมี 2 ชั้น อยู่ห่างจากที่ทำการอุทยานฯภูลังกา ประมาณ 34 กิโลเมตร
เจดีย์กองข้าวศรีบุณเนาว์ เป็นเจดีย์ที่บรรจุพระบรมสารีริกธาตุ ของพระพุทธเจ้า ที่อัญเชิญมาจากประเทศ เนปาลเมื่อปี 2543 ตั้งอยู่บนลานหินที่มีลักษณะคล้ายกองข้าว ซึ่งเป็นจุดสูงสุดของภูลังกาสูง ประมาณ 563 เมตร จากระดับน้ำทะเลปานกลาง ลักษณะทั่วไปเป็นลานหินกว้าง สลับด้วยพรรณไม้นานาชนิด มีอากาศเย็นสบายตลอดทั้งปี มีจุดชมวิวดูพระอาทิตย์ขึ้นจากแม่น้ำโขง และสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว ในตอนเช้าที่สวยมาก เจดีย์นี้อยู่ห่างจากที่ทำการอุทยานแห่งชาติภูลังกาประมาณ 4 กิโลเมตร
เจดีย์อาจารย์วัง เป็นเจดีย์ขนาดเล็กใช้บรรจุพระธาตุของหลวงปู่วัง เกจิอาจารย์ชื่อดังเมื่อ 50 กว่าปีที่แล้ว ตั้งอยู่บนลานหินทรายขนาดใหญ๋ สูงจากระดับน้ำทะเลปานกลางประมาณ 545 เมตร อยู่ใกล้ๆกับหน้าผา "ใจขาด" ซึ่งเป็นหน้าผาที่สูงชันมาก บริเวณรอบๆมีก้อนหินรูปทรงแปลกๆ เป็นจุดชมวิวดู พระอาทิตย์ตกที่บริเวณบึงโขง หลงที่สวยงามมากอยู่ห่างจากที่ทำการอุทยานฯ ประมาณ 7 กิโลเมตร สามารถขึ้นไปท่องเที่ยว ได้โดยการเดินผ่านไปทาง เจดีย์กองข้าวศรีบุญเนาว์
น้ำตกตาดกินรี
ตั้งอยู่ในเขตหมู่บ้านนาสาร นาอ่างและโนนศิลา ตำบลโพธิ์หมากแข้ง อ.บึงโขงหลง จ.หนองคาย
สภาพเส้นทางการเดินทาง
ถนนจะเป็นดินลูกรัง ในช่วงฤดูฝนถนนจะเละมาก รถที่ต้องการเข้าไปเที่ยวควรระมัดระวังในการเดินทาง ระยะทางจากถนนสายหลักเข้าไปในในตัวหมู่บ้านห่างประมาณ 15 ก.ม. จากตัวหมู่บ้านเข้าไปที่ตัวน้ำตกประมาณ 3 ก.ม.
สถานที่ท่องเที่ยวใกล้เคียง
ได้แก่ ถ้ำฆ้อง,ถ้ำดาบ ระยะทางห่างกันประมาณ 4 ก.ม.
อ่างมโนราห์ ระยะทางห่างประมาณ 12 ก.ม.
ช่วงเวลาที่เหมาะแก่การมาเที่ยว
ถ้าใครที่ต้องการเล่นน้ำตกจะต้องมาในช่วงฤดูฝน เพราะในช่วงฤดูร้อนจะไม่มีน้ำให้เล่น
ส่วนใครที่ต้องการจะมาเล่นในฤดูร้อนน้ำตกตาดกินรีก็มีที่เที่ยวให้ผักผ่อน มีวิวถ่ายรุปที่สวยงาม มีโขดหิน ก้อนหินรูปร่างสวยงามไว้รอนักท่องเที่ยวตลอดเวลาเป็นน้ำตกแห่งหนึ่งที่มีความสวยงามเช่นกัน ตั้งอยู่ ณ หมู่ที่ 5 บ้านนาอ่าง จำนวนชั้นของน้ำตกมีจำนวน 5 ชั้น ปัจจุบันมีจำนวนนักท่องเที่ยวที่เดินทางมาเที่ยวกันเป็นจำนวนมาก เพราะมีความสวยงามและสะดวกแก่การเดินทางไปเที่ยว
หาดคำสมบูรณ์
ตั้งอยู่ ณ บ้านคำสมบูรณ์ หมู่ที่ 3 ต.บึงโขงหลง อ.บึงโขงหลง จ.หนองคาย เป็นหาดทรายน้ำจืด ริมอ่างเก็บน้ำบึงโขงหลงที่มีทิวทัศน์สวยงาม มีร่มเงาของต้นไม้ บริเวณชายหาดที่ทำให้บรรยากาศสดชื่น เย็นสบาย สภาพอากาศที่บริสุทธิ์ น่าสัมผัสมาก มีร้านค้าบริการอาหารอร่อยๆ ให้เลือกมากมายหลายร้าน โดยเฉพาะในช่วงเดือน มีนาคม - พฤษภาคม ของทุกปี จะมีประชาชนเดินทางมาเที่ยวเป็นจำนวนมาก
ข้อมูลท่องเที่ยว 
